Square

Tijdloze Wijsheid Van Een Romeinse Keizer

Marcus Aurelius

Het is ruim 2000 jaar geleden, vlak voor zonsopkomst. Een Romeinse Keizer zit achter zijn bureau en kijkt door het open raampje naar de horizon. Hij strijkt het stuk perkament dat voor hem ligt glad, doopt zijn veer in de inkt, en schrijft in perfect Latijn:

“Sommige mensen die je vandaag ontmoet, zijn onaardig, jaloers, oneerlijk en hebben niet het beste met je voor. Als je dit nu al weet, is klagen en dit onrechtvaardig vinden, onzin. Als je dit nu al weet, kun je je hier juist op voorbereiden en daar naar handelen. De beste reactie is om niet zoals zij te zijn.”

Hij kijkt op en nipt aan zijn espresso. Tevreden plukt hij aan zijn baard, doopt zijn veer nogmaals in de inkt en concludeert:

“Onthoud, je hebt geen invloed op externe gebeurtenissen, alleen op hoe je op deze externe gebeurtenissen reageert.”

De Romeinse Keizer die dit schreef, was Marcus Aurelius.

De reden dat we deze wijze woorden nu kunnen lezen, is niet omdat Marcus (ik denk dat ik wel Marcus mag zeggen) zoals elke politicus van nu dacht dat de wereld niet zonder een boek met hem op de kaft zou kunnen. Hij schreef deze les (samen met een paar honderd andere lessen) namelijk in zijn persoonlijke dagboek. Als herinneringen aan zichzelf. Zonder de intentie het te bundelen tot een boek, laat staan deze te publiceren — Je had 2000 jaar geleden sowieso nog geen New York Times bestsellerlijst.

Na zijn overlijden zijn de dagboeken door anderen gevonden, vertaald, en gebundeld tot het boek ‘Meditations’. Dat maakt ‘Meditations’ een ongecensureerde kijk op de wereld door de ogen van de Keizer van Romeinse Rijk. Hoe fascinerend is dat!?

Nu wordt alles geframed via een andere angle en gepost met een clarendon filter op Instagram.

Net zoals Marcus niet wist dat zijn werk ooit door iemand anders gelezen zou worden, wist hij ook niet dat hij 2000 jaar later gezien zou worden als een van de sleutelfiguren van de Stoïcijnse Filosofie.

Stoïcijnse wattes?!

Stoïcijnse Filosofie.

Misschien heb je er nog nooit van gehoord. En ik weet dat Stoïcijnse Filosofie niet zo sexy klinkt. Helemaal in een tijd waarin we liever klikken op alle-problemen-verdwijnen-als-sneeuw-voor-de-zon-blogs met titels als ‘de 6 belangrijkste dingen die je moet doen voor een hip en spetterend leven zodat je altijd blij bent’.

Marcus vond deze blogs trouwens 2000 jaar geleden al onzin. Hij schreef in een tijd zonder WhatsApp en iPhones met push berichten: “Zeg niet constant dat je druk bent, tenzij je het echt bent”, en “Leiden externe dingen je continu af? Maak dan tijd om jezelf iets heel belangrijks te leren: Hoe je je niet laat afleiden door externe dingen.”

Wat een held, he?

Juist door deze tijdloze, praktische adviezen, is dit artikel mijn poging je kennis te laten maken met Marcus Aurelius en Stoïcijnse Filosofie op een luchtige manier. En daarvoor helpt het de volgende 3 dingen te snappen:

1. Het boek ‘Meditations’ heeft niets te maken met meditatie, kleermakerszit en wierook. Het is de bundeling van lessen die Marcus als machtigste man op aarde aan zichzelf schreef.

2. ‘Stoïcijns’ heeft in dit geval weinig tot niets te maken met onverschillig zijn. Het is meer hoe je je mentaal niet uit evenwicht laat brengen.

3. En misschien gaan normaal bij het woord ‘filosofie’ je nekharen overeind staan, omdat je denkt aan eindeloos academisch en abstract gewauwel. Dat klopt in dit geval ook niet. Stoïcijnse Filosofie is nogal praktisch.

Ok, dit artikel is een inleiding. Marcus is niet de enige sleutelfiguur. En Stoïcijnse Filosofie is vrij uitgebreid. Voor nu is het daarom voldoende bij de kern te blijven. En die is simpelweg:

“Je hebt geen invloed op externe gebeurtenissen, alleen op hoe je op deze externe gebeurtenissen reageert”.

 


De komende weken ga ik meer schrijven over Stoïcijnse Filosofie, waarom het zoveel invloed heeft op mijn dagelijkse doen en laten, de andere sleutelfiguren, en waarom ik denk dat het voor jou ook nuttig is.

Ben je nu al nieuwsgierig?

* In dit podcast interview voor de Project Leven Show ga ik dieper in op Marcus Aurelius en Stoïcijnse Filosofie.
* Doe met me mee met De 21 Dagen Niet Klagen Challenge.
* Meld je aan voor de maandelijkse update zodat je de volgende artikelen (en boekentips) niet mist.